Historia Polski/Wstęp

Z Wikibooks, biblioteki wolnych podręczników.

[edytuj] Wstęp

Drogi czytelniku, właśnie masz przed sobą podręcznik historii Polski, pisany przez społeczność internautów, całkiem bezinteresownie. W chwili obecnej obejmuje już znaczną część naszej historii, jeśli chodzi o zakres chronologiczny; jednak opracowania poszczególnych okresów są jeszcze szczątkowe, z pewnością o wielu ważnych wydarzeniach i zagadnieniach brakuje nawet wzmianki – jeszcze dużo pracy przed nami.

[edytuj] Źródła historyczne

Pisząc podręcznik o historii, nie można pominąć tematu źródeł i źródeł historycznych. Należy tu zwrócić uwagę na kilka problemów:

• brak źródeł z danego okresu, lub na dany temat
• przy interpretacji źródeł pisanych musimy brać pod uwagę fakt, przez kogo były one pisane i w jakim celu, a także na ile interesujące nas wydarzenia czy zagadnienia dotyczyły samej osoby piszącej, ponieważ od tego zależą znaczne nieraz zniekształcenia w przedstawianiu, czy nawet zafałszowanie faktów
• istnienie tylko późniejszych kopii (najczęściej fragmentarycznych) oryginalnych materiałów źródłowych; takie kopie również często są zafałszowane, czy zinterpretowane przez kopiujących według ich światopoglądu lub interesów.

Dlatego podręcznik historii nie może być potraktowany wyłącznie jako opis faktów, jakie się wydarzyły w przeszłości, należy także zaznaczać ewentualne problemy z ustaleniem faktów, czy istnienie różnych interpretacji. Bardzo wartościowe jest również wyjaśnianie, dlaczego dane źródła zostały zinterpretowane w ten a nie inny sposób.

Jednakże celem tego podręcznika jest przede wszystkim przybliżenie historii Polski czytelnikowi, dlatego takich dyskusji o źródłach nie może być zbyt dużo - sposoby interpretacji źródeł i problemy z tym związane to już temat na osobny, bardzo obszerny podręcznik. Chciałem jednak uwrażliwić zarówno czytelników, jak i piszących niniejszy podręcznik na to, że historia cały czas "się zmienia", wciąż są odkrywane nowe fakty czy kwestionowane inne, powstają różne interpretacje źródeł historycznych, jak też same źródła są ciągle odkrywane, czasem zdarza się zakwestionowanie prawdziwości niektórych źródeł, a niektóre fakty pozostaną dla nas na zawsze nieznane - dlatego żadna publikacja historyczna nie będzie nigdy doskonała, i nie opisze w sposób wyczerpujący jednego choćby zagadnienia, dlatego też niektóre fakty czy daty podawane w różnych podręcznikach, różnią się od siebie.

Mimo tych problemów, będziemy starać się jak najrzetelniej opisać dzieje Polski, w szczególnie spornych czy kontrowersyjnych przypadkach podając różne interpretacje, i odsyłając do odpowiednich opracowań materiałów źródłowych. Miłej lektury!

[edytuj] Temat podręcznika

Tematem tego podręcznika jest historia Polski, czyli pewnej organizacji politycznej w środkowo-wschodniej Europie, oraz narodu jaki powstał wraz z nią. Specyfika historii Polski powoduje, że koniecznym jest też zajmować się terytoriami nie należącymi w danym momencie do Polski. Trzeba wspomnieć o historii Pomorza Zachodniego, Śląska, także Prus Książęcych w okresie, kiedy nie należały do Polski, a nawet kiedy Polska nie istniała. Kręte drogi historii spowodowały, że ziemie te znów zamieszkują Polacy, bądź na nowo należą do Polski, choć na przestrzeni dziejów zmieniły skład etniczny, lub oddaliły się od niej politycznie. Do historii Polski - organizmu politycznego - należą też historie narodów współtworzących, bądź współzamieszkujących terytorium Polski, czy Rzeczpospolitej Obojga Narodów. Należy tu wymienić Litwinów, Białorusinów i Ukrainców, Żydów i Niemców, a także inne, mniejsze grupy etniczne.