Historia dla gimnazjum/Kolonizacja grecka

Z Wikibooks, biblioteki wolnych podręczników.

[edytuj] Zmiany w Grecji przyczyną migracji

Grecja w VIIIw. p.n.e. ukształtowała się już pod względem kulturalnym. Pojawiły się jednak różne problemy. Szczególnie dotkliwym okazał się głód ziemi, opanowanej przez arystokrację. Ludzie, bojąc się głodu, szukali sposobu na rozładowanie sytuacji. Problem ten pogłębiany był jeszcze przez wysoki przyrost naturalny, którego przyczyną był brak większych konfliktów zbrojnych. Dobrze rozwinięty handel grecki sięgał wielu ziem położonych w basenie Morza Śródziemnego. Przyczynił się on do doskonałego poznania tych obszarów. Helleni szybko zorientowali się, że nadają się one pod zasiedlenie, tym bardziej, że nie było w tym czasie żadnej potęgi w pobliżu, która mogłaby zagrozić chęciom osiedlenia się na wybranych obszarach. Nie bez znaczenia był też postęp w konstrukcji okrętów. Grecy szybko doszli do wniosku, że dobrym sposobem na rozładowanie napięć wewnętrznych jest kolonizacja okolicznych ziem. Mogło to rozwiązać problem braku ziemi.

[edytuj] Wielka kolonizacja

Osadnicy wyruszali z miasta założycielskiego, będącego w stosunku do zakładanych osad "miastem macierzystym" (metropolią, z greckiego meter - matka, polis - miasto). Osadnicy otrzymywali od metropolii okręt oraz zapasy i narzędzia potrzebne w początkowym okresie. Na statek zabierano też święty ogień z miasta, mający symbolizować łączność kolonii z miastem macierzystym. Kolonie często też przez długi czas były uzależnione od metropolii. Stanowiły świetny rynek zbytu dla rzemiosła greckiego oraz źródło tanich surowców (zboża, skór, drewna, niewolników, czasami także surowców mineralnych). Kolonie szybko stały się także ważnym obszarem handlu między metropolią a ludnością miejscową, którą zaczęto nazywać barbarzyńcami. Znaczyło to tyle, co "mówiący w obcym języku". Początkowo miało raczej neutralne znaczenie. Później jednak nabrało zdecydowanie ujemnego znaczenia, gdyż Grecy zauważyli swoją kulturową wyższość i zaczęli gardzić obcymi ludami.

[edytuj] Skutki kolonizacji

Kolonizacja ta, mająca niespotykane nigdy wcześniej takich rozmiarów, miała wiele skutków. Pod względem ekonomicznym umożliwiła rozkwit miastom macierzystym, spowodowany głównie zyskaniem nowych rynków zbytu i źródeł surowców. Poza tym niesamowity rozwój handlu przyczynił się do wprowadzenia pierwszy raz w historii pieniądza. Handel wymienny przestał wystarczać. Łatwiejsze było posługiwanie się kruszcowym pieniądzem.

Ale najważniejsze zmiany dotyczyły świata kultury. Przed okresem kolonizacji grecka kultura była zamknięta. Poznanie świata, a co za tym szło - zetknięcie się z licznymi fascynującymi cywilizacjami przyczyniło się znacznie do rozwoju greckiej cywilizacji. Ale najwięcej zyskały ludy barbarzyńskie. Ponieważ Grecy stali dużo wyżej w rozwoju, przejmowali od nich język, pismo, zwyczaje, wierzenia, kulturę i sztukę. Zjawisko to określa się mianem hellenizacji. Język grecki stał się językiem międzynarodowym, pełniąc taką funkcję jak dzisiaj angielski. To właśnie dzięki wielkiej kolonizacji cywilizacja europejska oparta jest na kulturze greckiej, niejako z niej wyrasta.