Japoński/Przydatne japońskie zwroty
Z Wikibooks, biblioteki wolnych podręczników.
Podstawowe japońskie wyrażenia, przydatne podczas pobytu w Japonii i dla osób uczących się japońskiego.
Uwagi:
- wa jako morfem (partykuła) tematu jest pisane ha (は).
- w zwrotach typu "jestem ...", podmiot (watashi wa) często się pomija.
| Znaczenie | Zapis (jeśli inny niż hiragana) | Wymowa |
|---|---|---|
| Dzień dobry (rano, nieformalnie) | お早う | おはよう ohayō |
| Dzień dobry (rano, formalnie) | お早う御座います | おはようございます ohayō gozaimasu |
| Dzień dobry | 今日は | こんにちは konnichi wa |
| Dobry wieczór | 今晩は | こんばんは konban wa |
| Dobranoc | お休みなさい | おやすみなさい oyasumi nasai |
| Do widzenia | さようなら sayōnara | |
| Dziękuję | 有難う | ありがとう arigatō |
| Dziękuję (bardziej formalnie) | ありがとうございます arigatō gozaimasu | |
| Miło mi poznać Pana, Panią | 始めまして | はじめまして hajimemashite |
| Być | です desu | |
| Tak | はい hai | |
| Tak (odpowiedź na pytanie, coś jak angielskie "yes, it is") | はいそうです hai, sō desu | |
| Tak (nieformalnie) | うん um | |
| Nie (nieformalnie) | ううん uum | |
| Nie | いいえ iie | |
| Nie (odpowiedź na pytanie, coś jak angielskie "no, it's not") | いいえ違います | いいえちがいます iie, chigaimasu |
| Proszę (o coś) | お願いします | おねがいします onegai shimasu/kudasai |
| Proszę (oferujac coś) | どうぞ dōzo | |
| Nie ma sprawy (Odpowiedź na "dziękuję") | どう致しまして | どういたしまして dō itashimashite |
Spis treści |
[edytuj] Nazwy krajów, ich mieszkańców i języków
Zasada ogólna jest taka, że do nazwy kraju dodaje się jin, żeby uzyskać nazwę mieszkańca danego kraju, i go żeby uzyskać nazwę języka. Są wyjątki.
| Znaczenie | Zapis | Wymowa |
|---|---|---|
| Polska | ポーランド | pōrando |
| Polak | ポーランド人 | pōrando-jin |
| Język polski | ポーランド語 | pōrando-go |
| Jestem Polakiem | 私はポーランド人です | watashi-wa pōrando-jin desu |
| Japonia | 日本 | nihon (にほん) |
| Japończyk | 日本人 | nihon-jin (にほんじん) |
| Język japoński | 日本語 | nihon-go (にほんご) |
| Język angielski | 英語 | ei-go (えいご) |
| Anglia | イギリス | igirisu (イギリス) |
[edytuj] Rodzina
Japończycy mają dwa zestawy słów określających rodzinę - skromne i honoryfikatywne. Wynika to z systemu języka grzecznościowego (keigo). W przypadku własnej rodziny używa się słów skromnych, w przypadku cudzej - konstrukcji wyrażającej szacunek. W większości przypadków określenie członka cudzej rodziny rozpoczyna się honoryfikatywnym przedrostkiem O- oraz dodaje -san (pan/pani) po znaku. UWAGA!!: słów skromnych używa się wyłącznie, gdy opowiada się swojemu rozmówcy o członkach swojej rodziny. Np. rozmawiając z kolegą na temat swojego ojca użyjemy formy chichi. Zwracając się do własnego ojca, również wyrażamy szacunek stosując formę honoryfikatywną:
父はげんきです。 (Chichi-wa genki desu) - "mój ojciec miewa się dobrze", powiemy koledze, gdy zapyta o zdrowie rodziciela.
お父さん、げんきですか。 (Otōsan, genki desu-ka?) - "Tato, jak się czujesz?", spytamy własnego ojca, zwracając się do niego z należnym szacunkiem
Wyrazy obce na dziadka i wujka oraz na babcie i ciotkę różnią się tylko długością drugiej sylaby. Może to być trudne dla Polaków, ponieważ w języku polskim długość sylaby jest stała.
| Osoba | Skromnie | Z szacunkiem |
|---|---|---|
| Ojciec | Chichi (父) | Otō-san (お父-さん) |
| Matka | Haha (母) | Okā-san (お母-さん) |
| Starszy brat | Ani (兄) | Onī-san (お兄-さん) |
| Młodszy brat | Otōto (弟) | Otōto-san (お弟-さん) |
| Starsza siostra | Ane (姉) | Onē-san (お姉-さん) |
| Młodsza siostra | Imōto (妹) | Imōto-san (妹-さん) |
| Dziadek | Sofu (祖父) | Ojī-san (お爺-さん) |
| Babcia | Sobo (祖母) | Obā-san (お婆-さん) |
| Mąż | Shujin (主人) | Goshujin-san (御主人-さん) |
| Żona | Tuma (妻) | Oku-san (奥-さん) |
| Wuj | Oji (叔父) | Oji-san (叔父-さん) |
| Ciotka | Oba (叔母) | Oba-san (叔母-さん) |
| Syn | Musuko (息子) | Musuko-san (息子-さん) |
| Córka | Musume (娘) | Musume-san (娘-さん) |
| Kuzyn | Itoko (いとこ) | Itoko-san (いとこ-さん) |
[edytuj] Liczby
| Kanji | Hiragana | Arabska |
|---|---|---|
| ゼロ | ぜろ | 0 |
| 零 | れい | 0 |
| 一 | いち | 1 |
| 二 | に | 2 |
| 三 | さん | 3 |
| 四 | し、よん | 4 |
| 五 | ご | 5 |
| 六 | ろく | 6 |
| 七 | しち、なな | 7 |
| 八 | はち | 8 |
| 九 | きゅう、く | 9 |
| 十 | じゅう | 10 |
| 十一 | じゅういち | 11 |
| 十二 | じゅうに | 12 |
| 十四 | じゅうよん | 14 |
| 十七 | じゅうしち | 17 |
| 二十 | にじゅう | 20 |
| 二十一 | にじゅういち | 21 |
| 三十 | さんじゅう | 30 |
| 四十 | よんじゅう | 40 |
| 五十 | ごじゅう | 50 |
| 六十 | ろくじゅう | 60 |
| 七十 | しちじゅう | 70 |
| 八十 | はちじゅう | 80 |
| 九十 | きゅうじゅう | 90 |
| 百 | ひゃく | 100 |
| 百二十一 | ひゃくにじゅういち | 121 |
| 二百 | にひゃく | 200 |
| 千 | せん | 1 000 |
| 一万 | いちまん | 10 000 |
| 百万 | ひゃくまん | 1 000 000 |
| 二百万 | にひゃくまん | 2 000 000 |
[edytuj] Inne
Zobacz też podstawowe zwroty w jęz. japońskim oraz wyrażenia czasowe.
Ohayou gozaimasu - miłego ranka (rano - do 10)
Konnichi wa - dzień dobry (10 - do zachodu słońca)
Konban-wa - dobry wieczór
Yaa - cześć
Rei - dusza, zero
Sayoonara - do widzenia
Odaijini - uważaj na siebie (gdy się z kimś żegnamy)
Ja ne, Mata ne, ja mata - na razie
Mata ashita - do jutra
Oyasumi-nasai - dobranoc
Hajimemashite - "miło mi poznać" (przy pierwszym spotkaniu)
Dozo Yoroshiku - "miło mi poznać"
Doumo arigatou gozaimasu - "dziękuję bardzo" - formalnie
Arigatou gozaimasu - dziękuję; dzięki - formalnie
Arigatou - dziękuję; dzięki
Gomennasai, Gomen, Gomenne - "przepraszam" (mniej formalne)
Sumimasen - "przepraszam" (bardzo formalne)
Dou itashimashite - proszę bardzo
Omedetou gozaimasu - Gratulacje
Nani - co
Nanika - coś
Hai - tak
Iie - nie
Daijoubu - "(czuje się) w porządku"; użyte jako pytanie "W porządku?"; czasami tworzy to samo pytanie z końcówką "ka", czyli "Daijoubu desu ka"
Baka - głupek
Shoujo - dziewczyna
Shounen - chłopak
Minna - wszyscy
Hito - człowiek
Baka yaro - to samo co baka, ale ostrzej
Chibi - mała (osoba)
Ganbare, Gambatte - zrób co w twojej mocy (mniej więcej)
Ano - umm
Demo - ale...
Moshi-moshi - Halo (gdy do kogoś dzwonimy)
Ara - okrzyk zdziwienia
Doushite?, Nande? - Dlaczego? Jak?
Dakara - Dlatego
Hontou ni? Maji de? - Naprawde? Serio?
Sou, ne? - Naprawde?
Doko - Gdzie
Hentai - zboczony seksualnie
Kawaii - uroczy, śliczny
Kono yaro - ty draniu
Dare - Kto
Akai - czerwony
Aoi - niebieski
Sora - niebo, nieboskłon
Gin - srebro, srebrny
Kin - złoto, złoty
Tsuki - księżyc
Umeki - jęk, drewniany kij
Tsugi - następny