Podstawy turystyki/Rodzaje turystyki
Z Wikibooks, biblioteki wolnych podręczników.
Wyróżniamy bardzo wiele rodzajów turystyki zależnych od poniższych kryteriów. Wszystkie rodzaje wymienione i scharakteryzowane są dalej.
[edytuj] Kryteria podziału
Turystykę można podzielić ze względu na:
- dominujący cel (motyw) podróży
- liczbę uczestników
- wiek uczestników
- czas pobytu
- porę roku
- rodzaj zakwaterowania
- środek transportu
- aspekt socjalny
- sposób zorganizowania
- pochodzenie turysty
- przestrzeń i oddziaływanie na środowisko
W poniższym podziale dominujące znaczenie ma dominujący cel podróży.
[edytuj] Turystyka kwalifikowana
Turystyka kwalifikowana to forma aktywna, która poza miejscem zamieszkania zaspokaja potrzeby rozwoju i odnowy sił fizycznych i psychicznych oraz potrzeby informacyjno-poznawcze. Cechy wyróżniające turystykę kwalifikowaną to:
- konieczność fizycznego i psychicznego przygotowania
- umiejętność posługiwania się określonym sprzętem
- zaspokajanie potrzeby biologicznego minimum aktywności ruchowej
- posiadanie pewnego poziomu wiedzy ogólnej
Rodzaje turystyki kwalifikowanej:
- piesza (nizinna, górska)
- wodna (kajakarstwo, żegluga podwodna)
- narciarska
- motorowa
- kolejowa
- speleologiczna i inne
Turystyka kwalifikowana stanowi element wychowania:
- fizycznego,
- zdrowotnego,
- politechnicznego (uczy nas posługiwania się określonym sprzętem),
- estetycznego,
- moralnego i
- resocjalizującego.
Przy turystyce kwalifikowanej mówi się o odwróceniu piramidy społecznej - po pewnym czasie mniejsze znaczenie ma pozycja pracy i liderem może zostać najlepsza osoba - wówczas ten pracownik będzie dostawał w przyszłości bardziej odpowiedzialne zadania i szybciej awansuje.
[edytuj] Turystyka krajoznawcza
Turystyka krajoznawcza to taki typ, którego celem jest zdobycie wiadomości o danym kraju. Krajoznawstwo dzieli się na bierne (wiedza jest nam przekazywana) i czynne (sami ponosimy wysiłek, aby wiedzę zdobyć).
Turystyka jest drogą do krajoznawstwa, a krajoznawstwo jest środkiem do realizacji pozaekonomicznych funkcji współczesnej turystyki.
[edytuj] Turystyka etniczna
Z turystyką etniczną nierozerwalnie związana jest diaspora - grupa narodowościowa żyjąca poza obszarem swojego kraju (wskutek migracji politycznych, za chlebem i zmiany granic). W przypadku tej grupy większe znaczenie mają walory kulturowe niż przyrodnicze. Za przykład można dać przyjazdy Polaków z Kazachstanu lub Litwy do kraju.
[edytuj] Turystyka alternatywna
Ta turystyka jest alternatywa w stosunku do turystyki masowej. Preferuje ona ścisły związek turystów ze społecznościami miejscowymi, wykorzystuje walory regionów recepcyjnych (nie budowlanych) oraz istniejącej zabudowy w taki sposób, aby w największym stopniu zachować środowisko przyrodnicze. Głównym celem jest poznanie kultury ożywionej lub nieożywionej.
Turystyka alternatywna wskazuje na:
- potrzebę zachowania równowagi pomiędzy potrzebami odwiedzających i odwiedzanych
- konieczność respektowania materialnej i duchowej kultury ludności miejscowej
- obustronne korzyści ekonomiczne
Rodzaje turystyki alternatywnej:
- ekoturystyka
- turystyka kulturowa
- agroturystyka
W obrębie działalności turystycznej można wyodrębnić następujące dobra kulturowe:
- podmioty, miejsca i zjawiska związane z historia; zabytki architektoniczne, historyczne i miejsca pamięci
- sztukę: dzieła sztuki, wyroby rzemieślnicze (rzemiosła artystycznego), instytucje gromadzące dobra kultury materialnej (np. muzea)
- współczesne osiągnięcia techniczne, gospodarczo-naukowe
- instytucje kulturalne prowadzące działalność kulturalną i kulturo-rozrywkową
- zjawiska życia kulturowego: imprezy, wystawy, festiwale
- organizacje i sposób życia innych grup społecznych (wzory zachowań, moda, style)
- kulturę ludową, m.in. działalność artystyczna, budownictwo, rzemiosło
- przyrodę jako wartość kulturowa
[edytuj] Ekoturystyka
Ekoturystyka (może być poznawcza lub na terenach dzikich – turystyka przygodowa, tzw. szkoły przetrwania) – jest to świadoma podróż do naturalnych miejsc przyrodniczych, które z jednej strony chronią środowisko naturalne, a z drugiej podtrzymują dobrobyt lokalnych mieszkańców, są źródłem dodatkowego dochodu dla lokalnych mieszkańców.
Podstawowe rodzaje obszarów chronionych w Polsce i formy ich udostępniania dla turystów:
- park narodowy
- rezerwat
- park krajobrazowy
- obszar chronionego krajobrazu
- formy ochrony indywidualnej
- rezerwaty biosfery
- inne obszary chronione
[edytuj] Agroturystyka
Agroturystyka – forma wypoczynku odbywająca się na terenach wiejskich o charakterze rolniczym, oparta o bazę noclegową i aktywności rekreacyjne związane z gospodarstwem rolnym lub i jego otoczeniem (przyrodniczym, produkcyjnym, usługowym).
Agroturystyka jest jedną z form turystyki wiejskiej polegającą na wypoczynku w świadczących usługi turystyczne (noclegowe i żywieniowe) gospodarstwach rolnych - gospodarstwach agroturystycznych. Gospodarstwo agroturystyczne to gospodarstwo rolne prowadzące dodatkowo działalność w zakresie usług noclegowych i żywieniowych, wykorzystując własne zasoby mieszkalne oraz własną produkcję rolniczą. Działalność turystyczna w gospodarstwach stanowi źródło dochodów dodatkowych, a podstawą jest produkcja towarowa (rolnicza). W ramach agroturystyki oferuje się turystom pobytu u rodzin wiejskich prowadzących gospodarstwa rolne oraz zróżnicowane możliwości rekreacji, bazując na specyficznych walorach obszarów wiejskich. Umożliwia im się także współuczestnictwo w życiu gospodarstwa rolnego. /W. Kurek: "Turystyka"
[edytuj] Turystyka wiejska
Turystyka wiejska – odbywa się na obszarach wiejskich. Jest dostosowana do istniejących tam warunków i racjonalnie wykorzystuje naturalne zasoby miejscowe.
[edytuj] Turystyka zdrowotna
Turystyka zdrowotna (uzdrowiskowa, wellness i spa) – musi odbywać się w miejscu przyjaznym środowisku przyrodniczym i społecznym.
[edytuj] Turystyka morska
Na turystykę morską składają się:
- podróże i wypoczynek turystów krajowych i zagranicznych statkami, promami i jachtami
- przewozy turystyczne żeglugi przybrzeżnej
- rejsy żeglarskie morskie i przybrzeżne t. krajowych
Formy turystyki morskiej to:
- pełnomorskie wycieczki statkami pasażerskimi
- żeglarstwo morskie (jachting morski)
- pasażerska żegluga przybrzeżna
- żegluga promowa
- kajakarstwo
- turystyka podwodna
Morskie rejsy turystyczne mogą mieć różnoraki charakter, np.: leczniczy, szkoleniowy, kombinowany, mogą to też być minirejsy międzyportowe czy rejsy "all inclusive" ze wszystkimi wygodami. W ramach turystyki morskiej wyróżniamy także takie produkty jak latarnie morskie, rejsy wycieczkowe, regaty czy atrakcje plażowe.
[edytuj] Turystyka socjalna
Turystyka socjalna to turystyka dla ludzi mniej zamożnych, działania na rzecz turystyki socjalnej (wspieranej przez państwo) powinny koncentrować się na:
- tworzeniu sieci publicznych obiektów turystycznych i zarządzaniu nimi
- pomocy finansowej (subwencje, pożyczki) dla organizatorów turystyki socjalnej
- dopłatach indywidualnych dla wyjeżdżających
- ulgach w środkach transportu publicznego
[edytuj] Turystyka biznesowa
Turystyka biznesowa to rodzaj turystyki powiązany z wyjazdami o charakterze biznesowym, charakteryzuje się wysoką specjalizacją i dochodowością. W jej ramach znajdują się:
- spotkania grupowe, konferencje
- podróże motywacyjne, grupowe, rodzinne
- wystawy, targi dla branży lub klienta
- turystyka korporacyjna
[edytuj] Turystyka motywacyjna
W tym przypadku charakter motywacyjny mają potrzeby wyższego rzędu. Turystyka motywacyjna mobilizuje do lepszej pracy i zmniejsza zjawisko sezonowości w turystyce.
[edytuj] Turystyka kongresowa
W przypadku turystyki kongresowej mamy do czynienia z nietypową dystrybucją - firmy zajmujące się tym rodzajem podróży same docierają do potencjalnych klientów. Ten rodzaj charakteryzuje też wysoka dochodowość i specjalizacja. Korzyści płynące z turystyki kongresowej to:
- wkład do zrównoważonego bilansu płatniczego
- stymulacja usług turystycznych, np. transportowych, hotelarskich czy gastronomicznych
- dodatkowe miejsca pracy (jak w przypadku każdego rodzaju turystyki)
- rozwój infrastruktury
- wpływ na budżet
[edytuj] Turystyka religijna
Turystyka religijna kładzie większy nacisk na przeżycia natury ogólnokulturalnej i poznawczej, jest szerszym pojęciem. Formy turystyki religijnej to:
- turystyka pielgrzymkowa, wędrówka do świętego miejsca
- masowy wyjazd do sanktuarium
- odwiedzanie ważnych ośrodków religijnych w ramach wyjazdu turystycznego
 |
Nie każdy wyjazd religijny jest turystyką - tylko jeśli jest on dobrowolny, gdy nie ma nakazu odwiedzania miejsc świętych, jak to jest w przypadku Mekki |
Pielgrzymka - akt religijny, ważniejsze jest samo podróżowanie niż cel, do którego zmierzamy.
