Pszczelarstwo/Pomoc

Z Wikibooks, biblioteki wolnych podręczników.


« Pszczelarstwo
Słownik		 »
Organizacje i wydawnictwa pszczelarskie



Wikipedia, nasz siostrzany projekt, zawiera artykuł na temat Pszczelarstwo.





[edytuj] Słownik pojęć i terminów pszczelarskich

A B C D E F G H I J K L M N O P Q R S T U V W X Y Z

[edytuj] A

  • Apiterapia - stosowanie produktów pszczelich w zapobieganiu, łagodzeniu i leczeniu objwawów chrobowych u ludzi i zwierząt.
de: Apitherapie
en: Apitherapy

[edytuj] B

  • Bartnictwo - dawne pszczelarstwo polegające na trzymaniu rodzin pszczelich w → barciach
de: Zeidlerei
de: log beekeeping
  • Brzeczka niesycona - → brzeczka na zimno: miód rozpuszczony w wodzie o temperaturze ok. 30°C.
  • Brzeczka sycona - → brzeczka na gorąco: miód rozpuszczony i podgrzewany (warzony, sycony) w gorącej wodzie, przeważnie w otwartym naczyniu, aż do uzyskania odpowiedniego stężenia.
  • Brzuchozbieraczki - grupa gatunków z nadrodziny pszczół (Apoidea), które zbierają i transportują pyłek przy pomocy włosków umieszczonych na dolnej stronie odwłoka.
de:Bauchsammler

[edytuj] C

de: Waldtrachtkranheit, Schwarzsucht
en: Black Disease
  • Czerw - stadia rozwojowe pszczoły miodnej odbywające się w komórkach plastra począwszy od jajeczka do w pełni wykształconeg owada.
de: Brut
en: Brood
  • Czerw kryty - larwy pszczoły od ok. 10 dnia po zniesieniu jajeczka, znajdujące się w zasklepionych woskiem komórkach plastra aż do momentu wygryzienia się.
de: verdeckelte Brut
en: Sealed brood
en: Patchy brood
en: Closely packed brood
  • Czerwienie - składanie jajeczek przez matkę pszczelą lub przez → trutówki (czerwienie trutowe).
de: Stiften
en: Laying eggs

[edytuj] D

  • Diastaza (dawna nazwa amylazy) enzym; wyizolowana za pomocą wytrącania w etanolu z kiełkujących ziaren jęczmienia (Payen, A, Persoz, J.F., 1833) biała, rozpuszczalną w wodzie substancja, zdolna do przeprowadzania hydrolizy skrobi.
de: Diastase
en: Diastase
de: Stockmeißel
en: Hive tool
  • Drużak - kolejny po → pierwaku rój opuszczający ul, w którym znajduje się jedna lub więcej młodych królowych.
de: Nachschwarm
en: Second swarm
  • Dzianie <bartn.> - dłubanie dziupli (dzienia) w pniu drzewa w celu osiedlenia tam pszczół.

[edytuj] E

[edytuj] F

  • Fruktoza, cukier owocowy (C6H12O6) - cukier prosty, najsłodszy z cukrów, zawarty w wysokiej koncentracji w miodzie.
de: Fructose
en: Fructose

[edytuj] G

  • Glukoza, cukier gronowy (C6H12O6) - cukier prosty, niezbędny w procesie przemiany materii istot żywych, zawarty w wysokiej koncentracji w miodzie.
de: Glucose
en: Glucose
  • Gospodarka ekstensywna - gospodarka pasieczna mająca na celu uzyskanie maksymalnych efektów z godziny roboczej pszczelarza.
de: extensive Betriebsweise (Imkerei)
  • Gospodarka intensywna - gospodarka pasieczna mająca na celu uzyskanie maksymalnych efektów z rodziny pszczelej.
de: intensive Betriebsweise (Imkerei)
  • Gospodarka pasieczna - sposób prowadzenia pasieki.
de: Betriebsweise (Imkerei)
en: Beekeeping Practice
de: Futtersaftdrüsen, Hypopharynxdrüsen
en: Hypopharyngeal Glands
de: Kopfdrüsen
de: Tergittaschendrüsen
en: Tergal Glands
de: Speicheldrüsen
en: Salivary Glands
de: Bauchspeicheldrüsen
  • Gruczoły ślinowe głowowe - para gruczołów znajdująca się w głowie pszczoły, stanowiąca wraz z parą gruczołów brzusznych system gruczołów ślinowych pszczół.
de: Kopfspeicheldrüsen
  • Gruczoły żuwaczkowe - należące do grupy gruczołów głowowych organy wydzielające w zależności od rodzaju osobnika (królowa, robotnica, truteń) różne substancje, m.in. substancję mateczną u matki pszczelej.
de: Oberkieferdrüsen, Mandibeldrüsen
en: Mandibular Glands


[edytuj] H

  • HMF (hydrometylofurfural) -
  • w miodzie - substancja powstająca podczas rozkładu węglowodanów w środowisku kwasowym w zależności od temperatury i czasu (Praca doktorska, Uniw. Techn. w Dreznie)
  • "HMF powstaje z cukrów prostych, głównie z fruktozy" (Konopacka, Z., Miesięcznik Pszczelarstwo 2007/7)
  • "HMF" - aldehyd powstały przez odszczepienie w wysokiej temperaturze wody z cukrów, zwłaszcza z fruktozy" (Skubida, P., MP 2004)
  • "HMF jest produktem reakcji heksoz (glukoza, sacharoza)" (Reakcja Mailarda)
de: HMF
  • Hobok - duży (ca. 10-40 kg), przeważnie metalowy pojemnik z bocznymi uchwytami do przechowywania lub transportu np. miodu.
de: Hobbock

[edytuj] I

  • Imago - postać dorosła owada
de: Imago
en: Imago

[edytuj] J

  • Jad pszczeli (apitoksyna) - wydzielina wytwarzana przez gruczoł jadowy żeńskich osobników pszczoły miodnej
de: Bienengift
en: Apitoxin, Bee venom

[edytuj] K

de: Europäische Faulbrut (EFB)
en: European foulbrood (EFB)
  • Kłąb zimowy - pszczoły ciasno skupione na plastrach w okresie od późnej jesieni od wczesnej wiosny utrzymujące stałą temperaturę wokół znajdującej się w środku kłębu królowej.
de: Wintertraube
en: Winter cluster
de: Pollenkörbchen
en: Pollen basket, Corbicula
  • Krupiec - miód w postaci skrystalizowanej, w odróżnieniu od ciekłej patoki.

[edytuj] L

  • Larwa - stadium w rozwoju owadów. Okres larwalny pszczół trwa ok. 9 dni u robotnic, 11 dni u trutnia i ok. 7 dni u królowej. W stadium larwalnym dochodzi do 5 linień. Ostatnia wylinka odbywa się w zasklepionej komórce, następnie larwa przepoczwarza się w dorosłego owada. Młode larwy karmione są wyłącznie mleczkiem pszczelim, do pokarmu starszych larw (oprócz larw w matecznikach) domieszany jest pyłek i miód.
  • Linienie – zrzucanie oskórka w okresie rośnięcia larw.
de: Häutung
en: Ecdysis
  • Lot godowy - lot królowej i trutni, w trakcie którego młoda królowa kopuluje w powietrzu z trutniami.
de: Hochzeitsflug, Begattungsflug, Jungfernflug
en: Mating flight, Nuptial flight

[edytuj] M

de: Melezitose
en: Melezitose, Melicitose
zob. też Trutowisko
de: Drohnensammelplatz
en: Drone congregation area
  • Miodarka - urządzenie do odwirowania miodu z plastrów pszczelich
de: Honigschleuder
en: Honey extractor
  • Miód - produkt spożywczy wytwarzany przez pszczoły z gatunku Apis.
→ Miody świata i ich nazwy w różnych językach.
de: Honig
en: Honey
  • Miód odmianowy - miód pochodzący głównie z jednego rodzaju kwiatów lub roślin.
de: Sortenhonig, Trachtenhonig
en: Varietal Honey, Unifloral Honey, Single-Flower Honey, Single Floral Source Honey
de: Blütenhonig
en: Blossom Honey, Flower Honey
de: Honigtauhonig, Waldhonig
en: Honeydew Honey, Forest Honey
  • Miód wielokwiatowy - zwany też "wielokwiatem", w odróżnieniu od miodu odmianowego zawiera nektar wielu różnych kwiatów.
it: Miele di Millefiori
de: Gelée royale
en: Royal Jelly
  • MRL - (ang. Maximum Residue Level) Najwyższe Dopuszczalne Stężenie Pozostałości weterynaryjnych produktów leczniczych.
  • m.v. - (ang. melliferous value) wartość miodowa rośliny.

[edytuj] N

de: Honigraum
en: Super
de: Nektar
en: Nectar
  • Nogozbieraczki - grupa gatunków z nadrodziny pszczół (Apoidea), które zbierają i tansportują pyłek w tzw. koszyczkach (Corbicula) na odnóżach.
de:Beinsammler

[edytuj] O

  • Oblot oczyszczający (wiosenny) - pierwszy po zimie wylot pszczół z ula w celu opróżnienia jelit.
de: Reinigungsflug
en: Cleansing flight
de: Pollenhöschen
en: pollen load, pellets

[edytuj] P

  • Partenogeneza (dzieworództwo) – rozmnażanie bezpłciowe, które polega na rozwoju osobników potomnych z niezapłodnionej komórki jajowej. U pszczół efektem partenogenezy są trutnie.
de: Parthenogenese, Jungfernzeugung, Jungferngeburt
en: Parthenogenesis
  • Pasieczysko → Pasieka
  • Pasieka - teren lub miejsce, gdzie znajdują się ule z pszczołami.
de: Bienenstand
en: Bee Yard, Apiary
  • Patoka - świeży, ciekły miód, w odróżnieniu od już skrystalizowanego krupca.
de: PER
en: PER
  • Pień - rodzina pszczela znajdująca się w ulu. Określenie wywodzące się z czasów bartnictwa, gdy rodziny pszczele były osadzane w pniach drzew.
  • Pierwak - rój, w którym znajduje się stara królowa-matka.
de: Vorschwarm
en: Prime Swarm
  • Pierścienie filcowe - porośnięte włoskami rejony na tergitach tworzące charakterystyczne przepaski o różnej szerokości i róznym kolorze zależnie od podgatunku pszczoły miodnej.
de: Filzbinde(n)
en: Tomentum
  • Pierzga - pokarm pszczół sporządzany przez pszczoły z pyłku i miodu i wydzieliny gruczołów ślinowych pszczół magazynowany w komórkach, gdzie ulega fermentacji.
de: Bienenbrot
en: Bee bread
  • Poddawanie matek - podkładanie młodych matek do rodzin pszczelich w taki sposób, aby pszczoły zaakceptowały poddaną matkę.
de: Zusetzen von Königinnen
de: Futtersaft
  • Polietyzm
    • wiekowy - u owadów społecznych podział pracy ze względu na wiek osobnika
    • kastowy - u owadów społecznych podział pracy ze względu na cechy morfologiczne osobnika
de: Polyethismus
en: Polyethism
  • Pożytek
de: Tracht
en: Flow, Honeyflow
  • Pracowitość pszczół - wg prof. M. Lindauera w okresie letnim pszczoły poświęcają na pracę zaledwie 30% dnia. Poza tym okresem jedyne ich czynności to utrzymywanie temperatury gniazda i spożywanie pokarmu.
de: Bienenfleiß
de: Bienenprodukte
en: Bee Products
de: Propolis
en: Propolis, bee glue
  • Pszczoła lotna - robotnica (zazwyczaj starsza) wylatująca w różnych celach poza gniazdo, np. po wodę, nektar, pyłek lub spadź (zbieraczka), w poszukiwaniu nowych źródeł pożytku (zwiadowczyni) itp.
de: Flugbiene (Sammelbiene)
de: Stachellose Biene
en: Stingless Bee
de: Honigbiene
en: Honey bee
de: Ammenbiene, Pflegebiene
en: Nurse bee
  • Pszczoła opiekunka - robotnica (zazwyczaj młoda) opiekująca komórkami, w których znajdują się larwy i larwami.
de: Pflegebiene
  • Pszczoła ulowa - robotnica (zazwyczaj młoda) wykonująca czynności w gnieździe.
de: Stockbiene
  • Pszczoła zbieraczka - robotnica (zazwyczaj starsza pszczoła lotna) znosząca do gniazda pokarm (nektar, pyłek, wodę) lub propolis.
de: Sammelbiene
en: np. Pollen collecting bee (zbieraczka pyłku)
  • Pszczoła zwiadowczyzni - robotnica (zazwyczaj starsza pszczoła lotna) poszukująca pożytku lub miejsca na nowe gniazdo po wyjściu roju.
de: Suchbiene
en: Scouting bee

[edytuj] Q

[edytuj] R

de: Honigtau
en: Honeydew

[edytuj] S

  • SMR (Suppressed Mite Reproduction) - dziedziczna skłonność pszczół do usuwania chorego, uszkodzonego lub martwego czerwiu (również w zasklepionych komórkach), wykorzystywana w hodowli pszczół odpornych na warrozę → VSH (Varroa Sensitive Hygiene).
en: SMR
  • Spadź - zbierana przez pszczoły i przerabiana na miód substancja wydzielana przez mszyce odżywiające się sokami roślin.
de: Honigtau
en: Honeydew
  • Substancja mateczna (SM, QMP) - wydzielina hormonu gruczołów żuwaczkowych matki pszczelej.
de: Königinsubstanz
en: Queen Substance, Queen Mandibular Pheromone, Queen Retinue Pheromone
  • Syta - miód rozpuszczony i podgrzewany w gorącej wodzie, stosowany jako pokarm dla pszczół lub inna nazwa brzeczki miodowej syconej, służącej do produkcji miodu pitnego.


de: Impfung (Honig)

[edytuj] T

  • Truteń - samiec pszczoły miodnej.
de: Drohn, Drohne
en: Drone
  • Trutowisko – izolowany obszar geograficzny (wyspa, dolina itp.) o promieniu co najmniej 10 km, na którym utrzymywana jest jedna linia trutni (pnie ojcowskie). Tworzenie trutowisk umożliwia kontrolowane parowanie matek pszczelich w celu zachowania czystości podgatunku (rasy) lub linii pszczoły miodnej lub tworzenia kontrolowanych krzyżówek.
zob. też Miejsce gromadzenia się trutni
de: Belegstelle
en: Protected mating area
  • Trutówka - pszczoła robotnica, u której uaktywniły się jajniki.
de: Afterweisel, Drohnenmütterchen
  • Trutówka anatomiczna - młoda pszczoły robotnica posiadająca aktywne jajniki na skutek spożywania dużej ilości pokarmu białkowego. Trutówka anatomiczna nie składa jajeczek.
  • Trutówka fizjologiczna - pszczoła robotnica składająca niezapłodnione jajeczka.

[edytuj] U

[edytuj] V

  • VSH (Varroa Sensitive Hygiene) → SMR

[edytuj] W

  • Warroza - choroba pszczół wywołana przez roztocze Varroa destructor.
de: Varroose
en: Varroatosis
  • Węza - arkusz, zazwyczaj z przetopionego wosku pszczelego, z naznaczonym zarysem komórek, podawany pszczołom w ramce do ula, w celu ułatwienia im budowy plastrów oraz sterowania miejscem budowy plastrów i wielkością budowanych komórek.
de: Mittelwand
en: Foundation
  • Wieczko - woskowe pokrycie komórki plastra, w której znajduje się przedpoczwarka lub poczwarka (czerw kryty), albo zasklepienie komórki z dojrzałym miodem.
de: Zellendeckel
en: Cell Capping
de: Blütenstetigkeit
en: Flower Fidelity
  • Wole miodowe - organ w odwłoku służący do transportu nektaru do gniazda.
de: Honigmagen
en: Honey Sac, Honey Stomache
  • Wosk pszczeli - wydzielina gruczołów woskowych żeńskich osobników niektórych gatunków pszczołowatych (Apidae). Jest to mieszanina węglowodorów, kwasów tłuszczowych, alkoholi i ich estrów. Wosk pszczół miodnych azjatyckich nazywany jest geddą.
de: Bienenwachs
en: Beeswax
  • Woskarz - (dawniej) osoba zajmująca się zawodowo przetwórstwem wosku pszczelego.
de: Wachszieher
en: Waxmaker
łac. cereficiarius
  • Wartość/Wydajność miodowa rośliny - ilość dostarczanego przez nią surowca (np. nektaru) miodowego z 1 zwartego hektara kwitnącej rośliny w ciągu sezonu, w przeliczeniu na 80-cio procentowy roztwór cukru.
de: Trachtwert (Honig)
  • Wymiana pszczół zimowych - trwająca od lutego do kwietnia-maja stopniowa wymiana pokolenia pszczół zimowych na wygryzające się pszczoły letnie.
de: Massenwechsel

[edytuj] X

[edytuj] Y

[edytuj] Z

Zasklep - woskowe wieczko komórki plastra wykonane przez pszczoły.

de:Wachsdeckel, Verdeckelung
en: Wax Capping

Zgnilec amerykański (AFB) - choroba pszczół.

de: Amerikanische Faulbrut (AFB)
en: American foulbrood (AFB)

Zgnilec europejski (EFB) - choroba pszczół.

de: Europäische Faulbrut (EFB)
en: European foulbrood (EFB)

Zgnilec złośliwy → Zgnilec amerykański (AFB)

de: Amerikanische Faulbrut (AFB)
en: American foulbrood (AFB)

Znamię kopulacyjne - część (oderwana) aparatu kopulacyjnego trutnia pozostała w pochwie królowej po kopulacji.

de: Begattungsmal
en: mating meal

[edytuj] Zobacz też

Pszczelarskie statystyki

[edytuj] Linki do innych słowniczków pszczelarskich

0) Beekeeping Made Easy - Dictionary and terms Library
0) Imkerverein Dietmannsried und Umgebung e.V. - Bienen- und Imkerlexikon

Źródło „http://pl.wikibooks.org/wiki/Pszczelarstwo/Pomoc”