Edukacja zdrowotna/Objawy choroby i zasady korzystania z opieki medycznej

Objawy choroby i zasady korzystania z opieki medycznej

Ten artykuł pomoże ci rozpoznać, kiedy możesz być chory, oraz pokaże, jak mądrze korzystać z pomocy lekarza.

Objawy choroby

Co to są objawy choroby?

Objawy choroby to wszystkie zmiany w twoim ciele lub samopoczuciu, które pokazują, że coś jest nie w porządku. Dzięki nim możesz zauważyć, że zaczynasz chorować.

Objawami choroby mogą być:

to, co czujesz (np. ból brzucha),
to, co widać (np. wysypka na skórze),
to, co można zmierzyć (np. gorączka termometrem).

Najczęstsze objawy choroby u dzieci

U dzieci często pojawiają się takie objawy, jak:

gorączka – temperatura ciała powyżej ok. 38 °C, dreszcze, uczucie gorąca,
kaszel i katar – przy przeziębieniu lub grypie,
ból gardła – trudności z przełykaniem, drapanie w gardle,
ból brzucha – uczucie skurczu, kłucia lub ścisku,
ból głowy – uczucie ciężkości w głowie, pulsowanie,
osłabienie, zmęczenie – brak siły do zabawy, chęć leżenia,
biegunka lub wymioty,
wysypka na skórze – czerwone kropki, plamki, pęcherzyki.

Nie każdy objaw od razu oznacza poważną chorobę, ale zawsze warto powiedzieć o nim dorosłemu.

Co robić, gdy zauważysz objawy choroby?

Powiedz o tym dorosłemu. Zawsze poinformuj rodzica, opiekuna lub nauczyciela, gdy:

źle się czujesz,
coś cię boli,
masz gorączkę,
nagle pojawi się wysypka lub zawroty głowy.

Nie ukrywaj, że jesteś chory. Pójście do szkoły z wysoką gorączką lub silnym kaszlem może:

pogorszyć twój stan,
zarazić koleżanki i kolegów.

Odpocznij w domu. Przy wielu chorobach pomaga:

leżenie w łóżku,
picie dużej ilości wody lub herbaty,
lekkostrawne jedzenie (jeśli masz apetyt).

Nie bierz leków samodzielnie. Nigdy nie:

bierz tabletek „bo mam to samo co mama”,
zwiększaj sam dawki leków,
częstuj lekami kolegów.

O lekach zawsze decyduje dorosły i lekarz.

Kiedy potrzebny jest lekarz?

Do lekarza trzeba zgłosić się szczególnie wtedy, gdy:

gorączka jest wysoka (np. powyżej 38,5 °C) i nie spada,
ból jest silny (np. bardzo boli brzuch, głowa, ucho),
trudno ci oddychać, masz duszności, świszczący oddech,
masz silną wysypkę, która się szybko rozprzestrzenia,
wymiotujesz lub masz biegunkę wiele razy w ciągu dnia,
zemdlejesz lub masz zawroty głowy,
doszło do urazu – np. upadłeś, podejrzewasz złamanie, mocno się skaleczyłeś.

W nagłych, bardzo poważnych sytuacjach dorosły może:

pojechać z tobą do szpitala,
zadzwonić pod numer 112 (numer alarmowy) lub 999 (pogotowie ratunkowe).

Jak korzystać z opieki medycznej?

Najczęściej korzystasz z:

lekarza rodzinnego lub pediatry – gdy jesteś przeziębiony, masz gorączkę, ból gardła, wysypkę,
pielęgniarki szkolnej – gdy źle się poczujesz w szkole lub się skaleczysz,
szpitala / izby przyjęć / SOR-u – gdy zdarzy się poważny wypadek lub nagła, groźna dla zdrowia sytuacja.

Zawsze idziesz do lekarza z dorosłym opiekunem.

Jak zachowywać się u lekarza?

Mów prawdę i wszystko, co ważne Lekarz musi wiedzieć:

co dokładnie ci dolega,
od kiedy masz objawy,
czy brałeś już jakieś leki.

Nie wstydź się pytać. Jeśli czegoś nie rozumiesz, zapytaj:

jak przyjmować leki,
co możesz jeść,
czy możesz iść do szkoły.

Słuchaj zaleceń lekarza. Po wizycie:

przyjmuj leki dokładnie tak, jak zapisano,
nie przerywaj leczenia bez zgody lekarza,
jeśli trzeba – przyjdź na wizytę kontrolną.

Dlaczego nie wolno leczyć się samemu?

Leki mają różne dawki dla dzieci i dorosłych.
Niektóre leki mogą być dla ciebie niebezpieczne, jeśli weźmiesz je bez kontroli dorosłych.
Złe leczenie może zaszkodzić, zamiast pomóc.
Dlatego o każdym leku powinien decydować lekarz (lub rodzic po konsultacji z lekarzem), a nie dziecko.

Dbaj o siebie i innych

Gdy jesteś chory:

zostań w domu, jeśli masz gorączkę lub silne objawy,
zakrywaj usta i nos przy kaszlu i kichaniu,
wyrzucaj chusteczki do kosza,
często myj ręce – to pomaga nie zarażać innych.

Rozpoznawanie objawów choroby i właściwe korzystanie z opieki medycznej pomaga szybciej wrócić do zdrowia i chroni osoby w twoim otoczeniu.