Przejdź do zawartości

Edukacja zdrowotna/Proste, zdrowe posiłki przygotowywane samodzielnie

Z Wikibooks, biblioteki wolnych podręczników.

Proste, zdrowe posiłki przygotowywane samodzielnie

[edytuj]

Umiejętność samodzielnego przygotowania prostego, zdrowego posiłku jest bardzo ważna. Dzięki temu:

  • wiesz, co jesz,
  • możesz ograniczyć sól, cukier i tłuszcz,
  • uczysz się samodzielności i dbania o zdrowie.

Poniżej znajdziesz zasady oraz przykłady prostych posiłków, które możesz przygotować sam.

Co to jest prosty i zdrowy posiłek?

[edytuj]

Zdrowy posiłek:

  • zawiera warzywa lub owoce (najlepiej w każdym posiłku),
  • ma produkt zbożowy pełnoziarnisty (np. chleb razowy, płatki owsiane, pełnoziarnista tortilla),
  • zawiera białko (np. jogurt, ser, jajko, fasola, ciecierzyca, chuda wędlina),
  • ma mało cukru (unikaj słodzonych napojów i przekąsek),
  • nie jest bardzo słony i tłusty.

Do picia najlepiej wybierać wodę.

Zasady bezpieczeństwa i higieny

[edytuj]

Zanim zaczniesz przygotowywać jedzenie:

  • Umyj dokładnie ręce w ciepłej wodzie z mydłem.
  • Umyj warzywa i owoce pod bieżącą wodą.

Krojąc nożem:

  • używaj deski do krojenia,
  • krój powoli i uważnie,
  • jeśli nóż jest bardzo ostry – poproś o pomoc dorosłego.
  • Nie dotykaj gorących naczyń, piekarnika, kuchenki bez zgody dorosłego.
  • Po przygotowaniu posiłku posprzątaj miejsce pracy.

Przykłady prostych, zdrowych posiłków

[edytuj]

Kolorowe kanapki pełnoziarniste

[edytuj]

Składniki:

  • chleb pełnoziarnisty lub razowy,
  • cienka warstwa masła lub pasty z awokado,
  • dodatek białka: twarożek, serek kanapkowy, jajko na twardo pokrojone w plastry, chuda szynka lub hummus,
  • warzywa: sałata, pomidor, ogórek, papryka, rzodkiewka, kiełki.

Przygotowanie:

  • Umyj ręce i warzywa.
  • Posmaruj chleb cienko masłem lub pastą.
  • Nałóż twarożek, jajko, szynkę lub hummus.
  • Dodaj dużo warzyw.
  • Złóż kanapkę lub ułóż wszystko na jednej kromce.
  • Taka kanapka nadaje się na śniadanie lub drugie śniadanie do szkoły.

Sałatka jogurtowo-owocowa

[edytuj]

Składniki:

  • jogurt naturalny (może być grecki lub zwykły),
  • ulubione owoce (np. jabłko, banan, borówki, winogrona, truskawki – świeże lub mrożone),
  • 2–3 łyżki płatków owsianych lub musli bez dodatku cukru,
  • ewentualnie 1 łyżeczka miodu lub cynamon.

Przygotowanie:

  • Umyj owoce. Obierz te, które trzeba (np. banana).
  • Pokrój owoce na małe kawałki.
  • Do miseczki wlej jogurt.
  • Dodaj owoce i płatki.
  • Wymieszaj. Jeśli chcesz, dodaj odrobinę miodu lub cynamonu.

To dobry pomysł na śniadanie, podwieczorek lub zdrowy deser.

Prosta sałatka warzywna z ciecierzycą

[edytuj]

Nie wymaga gotowania, tylko otwarcia puszki – w razie potrzeby poproś dorosłego o pomoc przy otwieraczu.

Składniki:

  • 1 mała puszka ciecierzycy,
  • 1 pomidor,
  • kawałek ogórka,
  • pół papryki,
  • 1 łyżka oliwy z oliwek lub oleju rzepakowego,
  • zioła suszone (np. bazylia, oregano) i szczypta soli.

Przygotowanie:

  • Umyj ręce i warzywa.
  • Otwórz puszkę z ciecierzycą, przepłucz ją wodą na sitku.
  • Pokrój warzywa w kostkę.
  • Wrzuć wszystko do miski.
  • Dodaj oliwę, zioła i odrobinę soli.
  • Wymieszaj.
  • To lekkie, ale sycące drugie śniadanie lub kolacja.

Owsianka „na zimno”

[edytuj]

Składniki:

  • 4–5 łyżek płatków owsianych,
  • pół szklanki mleka lub napoju roślinnego,
  • 2–3 łyżki jogurtu naturalnego,
  • owoce (świeże lub mrożone),
  • opcjonalnie: łyżeczka nasion (słonecznik, pestki dyni, siemię lniane).

Przygotowanie:

  • Do miseczki lub słoika wsyp płatki.
  • Zalej je mlekiem.
  • Dodaj jogurt i wymieszaj.
  • Wrzuć owoce i nasiona.
  • Włóż naczynie do lodówki (poproś dorosłego, jeśli trzeba).

Rano masz gotowe, zdrowe śniadanie – wystarczy wyjąć z lodówki.

Jak samodzielnie „ułożyć” zdrowy posiłek?

[edytuj]

Pamiętaj o prostych krokach:

Baza – wybierz:

  • chleb pełnoziarnisty,
  • płatki owsiane,
  • pełnoziarnistą tortillę,
  • kaszę ugotowaną wcześniej przez dorosłego (np. do sałatki).

Warzywo lub owoc – dodaj przynajmniej jeden (lepiej więcej).

Białko – wybierz:

  • jogurt, serek, twarożek,
  • jajko,
  • fasolę, ciecierzycę, hummus,
  • chudą wędlinę.

Napój – najlepiej woda.

Podsumowanie

[edytuj]
  • Samodzielne przygotowywanie prostych, zdrowych posiłków:
  1. pomaga dbać o zdrowie,
  2. uczy odpowiedzialności,
  3. może być przyjemnością i zabawą.

Zaczynaj od prostych dań, bez używania kuchenki czy piekarnika. Jeśli chcesz zrobić coś trudniejszego lub użyć ostrych narzędzi albo gorących naczyń, zawsze poproś o pomoc dorosłego.