Edukacja zdrowotna/Wewnętrzna siła – rozumienie emocji, dbanie o siebie i wspieranie innych

Wewnętrzna siła – rozumienie emocji, dbanie o siebie i wspieranie innych

Wewnętrzna siła to coś, co ma każdy człowiek. Pomaga radzić sobie z trudnościami, nie poddawać się i szanować siebie oraz innych. Nie rodzimy się z gotową „supermocą” – wewnętrzną siłę można rozwijać krok po kroku.

Co to są emocje?

Emocje to uczucia, które pojawiają się w różnych sytuacjach.

Przykłady emocji:

radość
smutek
złość
strach
wstyd
duma
zazdrość

Każda emocja jest ważna. Nie ma złych emocji, są tylko przyjemne i nieprzyjemne. Emocje to sygnały – jak lampki ostrzegawcze, które mówią nam, co jest dla nas ważne.

Emocje możesz rozpoznać po:

ciele – np. szybkie bicie serca, łzy, „motyle w brzuchu”
myślach – co o sobie i sytuacji myślisz
zachowaniu – masz ochotę krzyczeć, uciekać, przytulić kogoś

Im lepiej znasz swoje emocje, tym łatwiej możesz nad nimi pracować.

Jak rozumieć i wyrażać swoje emocje?

Żeby korzystać ze swojej wewnętrznej siły, warto: nazywać emocje – np. „Jest mi smutno”, „Jestem zły”, „Boję się” i zastanowić się, skąd się wzięły – co się wydarzyło wcześniej?

wyrażać je w bezpieczny sposób, na przykład:

porozmawiać z kimś zaufanym (rodzic, nauczyciel, przyjaciel)

narysować to, co czujesz
zapisać myśli w zeszycie

wypłakać się, jeśli tego potrzebujesz

Nie jest w porządku:

wyzywać innych
bić, kopać, niszczyć cudze rzeczy
Można się złościć, ale trzeba to robić tak, by nie krzywdzić innych ani siebie.

Dbanie o siebie – ciało i psychika

Wewnętrzna siła rośnie, gdy dbasz o siebie. Ważne jest zarówno ciało, jak i psychika (czyli twoje uczucia i myśli).

Dbanie o ciało:

odpowiednia ilość snu (dzieci w twoim wieku zwykle potrzebują około 9–11 godzin)
codzienny ruch (zabawa na dworze, sport, taniec)
regularne posiłki i picie wody
odpoczynek od ekranów (telefon, komputer, tablet)

Dbanie o swoje uczucia:

mówienie o tym, co przeżywasz
robienie rzeczy, które lubisz (hobby, spotkania z kolegami, czytanie, rysowanie)
chwile odpoczynku i relaksu
szukanie pomocy, gdy jest ci bardzo trudno

Stawianie granic:

masz prawo powiedzieć „nie”, gdy ktoś:

namawia cię do czegoś niebezpiecznego
wyśmiewa cię lub obraża
narusza twoją prywatność

masz prawo szukać pomocy u dorosłych, gdy czujesz się zagrożony lub ktoś cię krzywdzi Proszenie o pomoc nie jest oznaką słabości – to oznaka wewnętrznej siły.

Jak wspierać innych?

Twoja wewnętrzna siła rośnie także wtedy, gdy pomagasz innym. Wspieranie nie oznacza, że musisz rozwiązać czyjś problem, ale możesz być obok.

Jak możesz wspierać?

Słuchaj uważnie – nie przerywaj, nie wyśmiewaj.
Pokaż, że rozumiesz – możesz powiedzieć: „Widzę, że jest ci trudno”, „Rozumiem, że jesteś zły”.
Nie oceniaj – zamiast „Przesadzasz”, lepiej „To musi być dla ciebie przykre”.
Zaproponuj pomoc – „Chcesz, żebym poszedł z tobą do pani?”, „Możemy razem poszukać rozwiązania”.
Włączaj innych do grupy – zaproś kogoś do zabawy, rozmowy, drużyny.

Kiedy koniecznie powiedzieć dorosłemu?

Jeśli widzisz, że ktoś:

jest bity, wyśmiewany lub prześladowany
mówi, że chce zrobić sobie krzywdę
wygląda na bardzo przygnębionego przez dłuższy czas

wtedy musisz powiedzieć o tym dorosłemu (rodzicowi, nauczycielowi, pedagogowi). To nie jest „skarżenie”, tylko dbanie o bezpieczeństwo.

Podsumowanie

Twoja wewnętrzna siła rośnie, gdy:

poznajesz i nazywasz swoje emocje
wyrażasz je w bezpieczny sposób
dbasz o swoje ciało i psychikę
stawiasz granice i prosisz o pomoc, gdy jej potrzebujesz
okazujesz życzliwość i wsparcie innym

Nikt nie jest silny cały czas. Każdy ma prawo do gorszych dni. Wewnętrzna siła to nie bycie „twardym”, ale umiejętność troszczenia się o siebie i innych – krok po kroku, na miarę swoich możliwości.