Etyka dla szkoły podstawowej/Dlaczego ludzie różnie oceniają te same zdarzenia

Wprowadzenie

Czasem to samo wydarzenie jedna osoba uważa za dobre, a inna za złe. Jedni się cieszą, inni się złoszczą lub smucą. W etyce zastanawiamy się, skąd biorą się te różnice i jak je rozumieć.

Co wpływa na ocenę zdarzeń

Na to, jak oceniamy zdarzenia, wpływa wiele rzeczy:

• doświadczenia – to, co już wcześniej przeżyliśmy
• uczucia – w jakim jesteśmy nastroju w danym momencie
• zainteresowania – co lubimy, a czego nie
• wartości – co uważamy za ważne (np. rodzina, pieniądze, wolność, nauka)
• wiedza – ile wiemy o danej sytuacji

Dlatego dwie osoby patrzą na to samo, ale widzą to inaczej.

Różne role w tym samym zdarzeniu

To samo zdarzenie można przeżyć z różnych stron.

Przykład:

• nauczyciel cieszy się z trudniejszego sprawdzianu, bo chce dobrze sprawdzić wiedzę uczniów
• uczeń może się denerwować, bo boi się gorszej oceny

Inny przykład:

• piłkarz z drużyny wygranej – jest szczęśliwy po meczu
• piłkarz z drużyny przegranej – jest smutny i zły

Nasza rola w wydarzeniu (ktoś wygrywa, ktoś przegrywa, ktoś tylko patrzy z boku) wpływa na ocenę sytuacji.

Uczucia a ocena zdarzeń

Uczucia bardzo zmieniają nasze spojrzenie:

• gdy jesteśmy zmęczeni, szybciej się złościmy
• gdy jesteśmy radośni, łatwiej coś wybaczamy
• gdy się boimy, widzimy więcej zagrożeń niż inni

Dlatego jedno dziecko może odebrać żart jako miły, a inne jako obraźliwy.

Wartości i wychowanie

Rodzina, w której dorastamy, i sposób wychowania uczą nas, co jest ważne. Na przykład:

• w jednej rodzinie bardzo ceni się porządek i punktualność
• w innej ważniejsza jest swoboda i spontaniczność

To, co dla jednych jest drobnym spóźnieniem, dla innych może być poważnym brakiem szacunku.

Jak reagować na różne oceny tego samego zdarzenia

Kiedy ktoś inaczej ocenia sytuację niż my, warto:

• zapytać: dlaczego tak to widzisz?
• spróbować zrozumieć jego uczucia i punkt widzenia
• nie wyśmiewać i nie obrażać za inne zdanie
• powiedzieć spokojnie: ja widzę to inaczej, bo…

Nie zawsze musimy się zgadzać, ale możemy się wzajemnie szanować.

Czego możemy się z tego nauczyć

Świadomość, że ludzie różnie oceniają te same zdarzenia, pomaga:

• mniej się kłócić
• łatwiej wyjaśniać nieporozumienia
• uczyć się patrzeć na sytuację oczami innych
• rozumieć, że nasza ocena nie jest jedyną możliwą

Podsumowanie

Ludzie różnie oceniają te same zdarzenia, ponieważ różnią się doświadczeniami, uczuciami, wartościami, wiedzą i rolą w danej sytuacji. Warto o tym pamiętać, zanim kogoś ocenimy lub się na kogoś obrazimy za inne zdanie.