Przejdź do zawartości

Etyka dla szkoły podstawowej/Moje rzeczy, rzeczy wspólne, rzeczy cudze

Z Wikibooks, biblioteki wolnych podręczników.

Moje rzeczy, rzeczy wspólne, rzeczy cudze

[edytuj]

Każdy z nas ma różne przedmioty: ubrania, zabawki, zeszyty, książki. Są też rzeczy, z których korzystamy razem z innymi. Ważne jest, aby umieć odróżnić, co jest moje, co jest wspólne, a co należy do kogoś innego, i wiedzieć, jak się wtedy zachowywać.

Co to znaczy, że coś jest moje

[edytuj]

Moje są te rzeczy, które:

  • dostałem od rodziców lub bliskich
  • kupiono specjalnie dla mnie
  • sam zrobiłem lub na które sam zapracowałem

Przykłady:

  • mój piórnik, mój zeszyt, moje buty
  • moja ulubiona książka
  • mój telefon (jeśli rodzice mi go powierzyli)

Jeśli coś jest moje:

  • mogę decydować, czy się tym podzielę
  • mam obowiązek o to dbać
  • jestem za to odpowiedzialny przed rodzicami lub innymi dorosłymi

Posiadanie rzeczy nie znaczy, że mogę robić z nimi wszystko, co chcę, jeśli przez to szkodzę innym (na przykład rzucam twardą zabawką w kogoś).

Rzeczy wspólne

[edytuj]

Rzeczy wspólne należą do kilku osób albo do całej grupy. Każdy może z nich korzystać, ale nikt nie jest ich jedynym właścicielem.

Przykłady rzeczy wspólnych:

  • stół w jadalni w domu
  • piłka klasowa
  • książki z biblioteki szkolnej
  • sprzęt sportowy w sali gimnastycznej
  • ławki, huśtawki na placu zabaw
  • ławki w parku, kosze na śmieci, chodniki

Korzystając z rzeczy wspólnych:

  • dbamy o nie tak, jak o swoje
  • nie niszczymy i nie brudzimy
  • odkładamy na miejsce po użyciu
  • pamiętamy, że inni też chcą z nich korzystać

Jeśli zniszczymy rzecz wspólną, szkodzimy wszystkim, nie tylko sobie.

Rzeczy cudze

[edytuj]

Rzeczy cudze to takie, które należą do innej osoby lub rodziny.

Przykłady:

  • plecak kolegi
  • telefon mamy lub taty
  • rower sąsiada
  • piórnik koleżanki

Wobec cudzych rzeczy:

  • nie bierzemy ich bez wyraźnej zgody właściciela
  • nie przeglądamy cudzych zeszytów, listów, wiadomości w telefonie bez pozwolenia
  • nie używamy ich tak, jakby były nasze

Zabranie cudzej rzeczy bez pytania, nawet na chwilę, może być odebrane jak kradzież. Szczególnie wtedy, gdy właściciel nie wie, kto ją wziął.

Pożyczanie i dzielenie się

[edytuj]

Czasem pożyczamy sobie różne przedmioty.

Gdy chcemy coś pożyczyć od kogoś:

  • najpierw pytamy o zgodę
  • mówimy, na jak długo pożyczamy
  • dbamy o pożyczoną rzecz jak o swoją
  • oddajemy ją w umówionym czasie i w takim samym stanie

Gdy ktoś chce pożyczyć naszą rzecz:

  • mamy prawo powiedzieć tak albo nie
  • możemy ustalić zasady, na przykład czas pożyczenia
  • warto zastanowić się, czy osoba pożyczająca jest odpowiedzialna

Jeśli pożyczona rzecz się zniszczy:

  • trzeba powiedzieć prawdę właścicielowi
  • przeprosić
  • zaproponować naprawę lub pomoc w odkupieniu

Dlaczego szacunek do rzeczy jest ważny

[edytuj]

Szacunek do rzeczy:

  • pokazuje szacunek do ludzi, którzy na nie pracowali lub je kupili
  • pomaga budować zaufanie między nami
  • uczy odpowiedzialności i dbania o wspólne dobro
  • sprawia, że w domu, w klasie i w mieście jest przyjemniej i bezpieczniej

Kiedy dbamy o swoje, wspólne i cudze rzeczy, łatwiej nam żyć razem, mniej się kłócimy i rzadziej dochodzi do nieporozumień. Dzięki temu tworzymy środowisko oparte na zaufaniu i wzajemnym szacunku.