Przyroda/Dlaczego nie warto sięgać po używki i napoje energetyzujące
Dlaczego nie warto sięgać po używki i napoje energetyzujące
[edytuj]Wiele reklam i filmów pokazuje używki i napoje energetyzujące jako coś atrakcyjnego i dodającego energii. W rzeczywistości bardzo szkodzą one zdrowiu, szczególnie dzieci i młodzieży. Warto wiedzieć, dlaczego lepiej po nie nie sięgać.
Co to są używki
[edytuj]Używki to substancje, które zmieniają działanie naszego organizmu, na przykład:
- papierosy i e-papierosy,
- alkohol,
- narkotyki i dopalacze,
- niektóre leki przyjmowane bez potrzeby lub bez zgody lekarza.
Dzieciom i nastolatkom nie wolno ich używać. Używki mogą powodować uzależnienie, czyli silną potrzebę sięgania po nie coraz częściej i w coraz większych ilościach.
Dlaczego używki szkodzą
[edytuj]Używki szkodzą całemu organizmowi, a szczególnie:
- płucom – trudniej się oddycha, szybciej pojawia się zadyszka,
- sercu i naczyniom krwionośnym – rośnie ryzyko poważnych chorób w przyszłości,
- wątrobie i innym narządom, które muszą usuwać z organizmu szkodliwe substancje,
- mózgowi – pogarsza się pamięć, koncentracja, zdolność uczenia się.
Mogą też:
- powodować bóle głowy, nudności, osłabienie,
- wywoływać zmiany nastroju, drażliwość, a nawet agresję,
- utrudniać naukę i pogarszać wyniki w szkole,
- niszczyć relacje z rodziną i przyjaciółmi.
Niektóre używki są nielegalne. Osoby, które po nie sięgają, mogą mieć poważne kłopoty z prawem.
Co to są napoje energetyzujące
[edytuj]Napoje energetyzujące to kolorowe napoje w puszkach lub butelkach, które mają:
- dużo kofeiny (substancji pobudzającej),
- inne składniki pobudzające, na przykład taurynę,
- bardzo dużo cukru.
Reklamy często pokazują je jako sposób na szybkie dodanie sobie energii. Dla dzieci są one jednak szczególnie niebezpieczne.
Dlaczego napoje energetyzujące są nie dla dzieci
[edytuj]Organizm dziecka jest wciąż w fazie rozwoju i jest bardziej wrażliwy na działanie kofeiny i innych pobudzaczy. Napoje energetyzujące mogą:
- przyspieszać bicie serca i podnosić ciśnienie krwi,
- powodować drżenie rąk, pobudzenie, niepokój,
- utrudniać zasypianie i skracać sen,
- pogarszać koncentrację i pamięć w dłuższym czasie,
- sprzyjać bólom głowy i brzucha.
Duża ilość cukru w takich napojach:
- zwiększa ryzyko próchnicy zębów,
- może prowadzić do nadwagi i otyłości,
- powoduje szybki wzrost poziomu energii, a potem nagły spadek, przez co człowiek czuje się jeszcze bardziej zmęczony.
Dlatego lekarze i specjaliści zalecają, aby dzieci i młodzież nie piły napojów energetyzujących.
Lepsze sposoby na energię i dobre samopoczucie
[edytuj]Zamiast sięgać po używki i napoje energetyzujące, warto:
- wysypiać się – sen to najlepszy naturalny sposób na regenerację,
- zdrowo się odżywiać – jeść warzywa, owoce, pełnoziarniste pieczywo, produkty mleczne,
- pić wodę zamiast słodzonych napojów,
- być aktywnym fizycznie – ruch na świeżym powietrzu dodaje energii i poprawia nastrój,
- robić przerwy w nauce i odpoczywać,
- rozwijać swoje zainteresowania i hobby.
Takie nawyki wzmacniają organizm i pomagają czuć się dobrze bez sięgania po szkodliwe substancje.
Jak powiedzieć nie
[edytuj]Czasem rówieśnicy mogą namawiać do spróbowania napojów energetyzujących, papierosów czy alkoholu. Warto:
- stanowczo, ale spokojnie odmówić, na przykład: „Nie, to mi szkodzi, nie chcę”,
- zmienić temat lub zaproponować inną aktywność,
- odejść, jeśli czujesz się niekomfortowo,
- porozmawiać o takiej sytuacji z rodzicem, opiekunem, wychowawcą lub pedagogiem szkolnym.
Odmowa to oznaka odwagi i troski o własne zdrowie, a nie powód do wstydu.
Podsumowanie
[edytuj]Używki i napoje energetyzujące szkodzą zdrowiu, szczególnie u dzieci i młodzieży. Mogą powodować poważne problemy z sercem, układem nerwowym, zębami, nauką i relacjami z innymi ludźmi. Zamiast sięgać po takie substancje, warto dbać o siebie przez zdrowe odżywianie, ruch, sen i rozwijanie zainteresowań. Dzięki temu organizm zyskuje naturalną, bezpieczną energię.