Wychowanie do życia w rodzinie/Co wspiera, a co zaburza rozwój dziecka przed i po urodzeniu
Co wspiera, a co zaburza rozwój dziecka przed i po urodzeniu
[edytuj]Rozwój dziecka zaczyna się już od momentu poczęcia i trwa przez całe życie. Na to, jak dziecko się rozwija, wpływa wiele czynników. Niektóre z nich wspierają rozwój, inne go utrudniają lub zaburzają.
Co wspiera rozwój dziecka przed urodzeniem
[edytuj]Już w łonie mamy dziecko rośnie, rozwija narządy, układ nerwowy i zmysły. Wsparciem dla jego rozwoju są:
- prawidłowe odżywianie się kobiety w ciąży, bogata w witaminy i minerały dieta
- unikanie używek (alkoholu, papierosów, narkotyków, dopalaczy)
- dbanie o zdrowie, regularne wizyty u lekarza i wykonywanie zaleconych badań
- unikanie sytuacji silnego, długotrwałego stresu
- odpowiednia ilość odpoczynku i snu
- bezpieczne środowisko pracy i życia, unikanie szkodliwych substancji chemicznych
Kiedy mama dba o siebie, dba też o swoje nienarodzone dziecko. Dzięki temu ma ono większą szansę na prawidłowy rozwój i dobre zdrowie po narodzinach.
Co zaburza rozwój dziecka przed urodzeniem
[edytuj]Niektóre zachowania i warunki w czasie ciąży mogą poważnie zaszkodzić dziecku. Należą do nich:
- picie alkoholu przez kobietę w ciąży
- palenie papierosów oraz bierne wdychanie dymu
- zażywanie narkotyków i dopalaczy
- przyjmowanie niektórych leków bez konsultacji z lekarzem
- niedożywienie lub bardzo niezdrowa dieta
- narażenie na silny, przewlekły stres
- przemoc wobec kobiety w ciąży
- praca w warunkach szkodliwych dla zdrowia (np. kontakt z toksycznymi substancjami)
Skutkiem takich czynników mogą być wady rozwojowe, niska masa urodzeniowa, problemy z oddychaniem czy opóźnienie rozwoju psychofizycznego dziecka.
Co wspiera rozwój dziecka po urodzeniu
[edytuj]Po narodzinach dziecko rozwija się bardzo intensywnie – fizycznie, emocjonalnie, społecznie i intelektualnie. Wsparciem dla tego rozwoju są:
zaspokajanie podstawowych potrzeb dziecka: jedzenia, snu, bezpieczeństwa
- bliska, czuła więź z rodzicami, poczucie bycia kochanym i akceptowanym
- spokojna, przewidywalna atmosfera w domu
- rozmowa z dzieckiem, czytanie mu, wspólna zabawa
- stawianie rozsądnych granic i zasad, uczących odpowiedzialności
- odpowiednia opieka medyczna, szczepienia, kontrola wzrostu i rozwoju
- możliwość kontaktu z rówieśnikami, nauka współpracy i rozwiązywania konfliktów
- wspieranie zainteresowań dziecka i zachęcanie do poznawania świata
Dziecko, które czuje się bezpieczne i kochane, łatwiej uczy się, rozwija swoje talenty i buduje poczucie własnej wartości.
Co zaburza rozwój dziecka po urodzeniu
[edytuj]Na rozwój dziecka negatywnie wpływają:
- przemoc fizyczna, psychiczna lub seksualna
- zaniedbywanie potrzeb dziecka (brak opieki, jedzenia, czystości, zainteresowania)
- ciągłe krzyki, wyzwiska, ośmieszanie i porównywanie z innymi
- nadużywanie kar, brak jasnych zasad lub całkowity brak granic
- życie w ciągłym konflikcie i napięciu, np. ciągłe kłótnie rodziców
- uzależnienia w rodzinie (alkohol, narkotyki, hazard)
- izolowanie dziecka od rówieśników, brak możliwości zabawy i nauki
- przeciążanie dziecka obowiązkami lub nadmiernymi oczekiwaniami
Takie warunki mogą prowadzić do problemów emocjonalnych, trudności w nauce, agresji lub wycofania się dziecka z kontaktów z innymi.
Podsumowanie
[edytuj]Na rozwój dziecka przed i po urodzeniu wpływają zarówno warunki biologiczne, jak i środowisko, w którym żyje. Odpowiedzialne zachowanie rodziców, troska o zdrowie, bezpieczeństwo i emocje dziecka sprzyjają jego harmonijnemu rozwojowi. Natomiast przemoc, uzależnienia, zaniedbanie i brak miłości mogą ten rozwój poważnie zaburzyć.