Wychowanie do życia w rodzinie/Komunikacja werbalna i niewerbalna – jak nas odbierają inni

Komunikacja werbalna i niewerbalna – jak nas odbierają inni

Komunikacja to przekazywanie informacji między ludźmi. Dzięki niej mówimy o swoich uczuciach, potrzebach, planach i poglądach. Inni tworzą sobie o nas opinię na podstawie tego, co mówimy, ale też tego, jak to robimy.

Dlatego ważne są dwa rodzaje komunikacji:

• werbalna (słowna)
• niewerbalna (mowa ciała, wygląd, ton głosu)

Komunikacja werbalna

Komunikacja werbalna to wszystkie słowa, których używamy:

• rozmowa na żywo
• rozmowy telefoniczne
• wiadomości pisane: SMS-y, komunikatory, e-maile

Na to, jak jesteśmy odbierani, wpływa:

• dobór słów (czy są uprzejme, zrozumiałe, spokojne)
• ton głosu (czy brzmi przyjaźnie, czy agresywnie lub złośliwie)
• tempo mówienia (zbyt szybkie może utrudniać zrozumienie)
• głośność (zbyt głośno lub zbyt cicho może przeszkadzać)

Ta sama treść może zostać odebrana inaczej, gdy wypowiemy ją spokojnie albo z irytacją.

Komunikacja niewerbalna

Komunikacja niewerbalna to wszystkie sygnały, które wysyłamy bez słów. Należą do nich między innymi:

• mimika twarzy (uśmiech, zmarszczone brwi, przewracanie oczami)
• gesty rąk (machanie, wskazywanie, zaciskanie pięści)
• postawa ciała (wyprostowana, zgarbiona, odwracanie się plecami)
• kontakt wzrokowy (patrzenie w oczy, unikanie spojrzenia)
• odległość między osobami (stanie bardzo blisko lub daleko)
• sposób ubierania się i dbania o higienę

Często to, co pokazuje nasze ciało, jest dla innych ważniejsze niż słowa. Jeśli mówimy, że słuchamy, ale jednocześnie zerkamy w telefon, rozmówca może czuć się zlekceważony.

Jak inni nas odbierają

Inni ludzie zwracają uwagę nie tylko na treść wypowiedzi, ale na całokształt:

• czy słowa zgadzają się z mową ciała
• czy potrafimy słuchać, a nie tylko mówić
• czy jesteśmy uprzejmi, nawet gdy się nie zgadzamy
• czy szanujemy granice innych (na przykład nie stoimy zbyt blisko)

Jeśli nasze słowa i zachowanie się „gryzą”, rodzi to nieufność. Na przykład:

• ktoś mówi, że wszystko jest w porządku, ale ma spuszczoną głowę i łzy w oczach
• ktoś zapewnia, że się nie złości, ale trzaska drzwiami i mówi podniesionym głosem

W takich sytuacjach ludzie częściej wierzą sygnałom niewerbalnym niż słowom.

Jak lepiej się komunikować

Komunikacji można się uczyć i ją ćwiczyć. Pomagają w tym między innymi:

• uważne słuchanie do końca, bez przerywania
• zadawanie pytań, gdy czegoś nie rozumiemy
• jasne mówienie o swoich uczuciach i potrzebach (bez obrażania innych)
• kontrolowanie tonu głosu, mimiki i gestów
• patrzenie rozmówcy w oczy (bez wpatrywania się w sposób natarczywy)
• zwracanie uwagi na różnice kulturowe i rodzinne (nie wszyscy okazują emocje tak samo)

Dobra komunikacja pomaga budować zaufanie w rodzinie, w klasie i wśród znajomych. Dzięki niej łatwiej rozwiązywać konflikty i dbać o relacje z innymi.