Wychowanie do życia w rodzinie/Planowanie czasu online – jak nie przesadzić z ekranami

Planowanie czasu online – jak nie przesadzić z ekranami

Coraz częściej korzystamy z telefonu, tabletu, komputera czy telewizora. Dzięki nim uczymy się, bawimy, rozmawiamy z innymi. Ważne jest jednak, aby ekran nie zabierał nam zbyt dużo czasu, który potrzebny jest na naukę, odpoczynek i bycie z rodziną.

Ten tekst pomoże ci zaplanować swój czas online tak, aby ekrany ci służyły, a nie szkodziły.

Czym jest czas online?

Czas online to czas, który spędzasz, gdy:

grasz w gry na komputerze, tablecie lub telefonie,
oglądasz filmy lub seriale w internecie,
używasz mediów społecznościowych i komunikatorów,
przeglądasz strony internetowe,
uczysz się z wykorzystaniem komputera lub telefonu.

Do ekranów zaliczamy nie tylko telefon, ale też tablet, laptop, komputer stacjonarny oraz telewizor.

Dlaczego nie warto przesadzać z ekranami?

Jeśli spędzasz za dużo czasu przed ekranem, może to mieć różne skutki:

zmęczenie oczu, ból głowy, ból karku i pleców,
gorszy sen, szczególnie gdy korzystasz z ekranu tuż przed zaśnięciem,
mniej ruchu i gorsza kondycja,
mniej czasu na rozmowy z rodziną i spotkania z kolegami na żywo,
zaległości w lekcjach i obowiązkach domowych.

Ekrany są potrzebne i przydatne, ale nie mogą zająć całego twojego dnia.

Jak zaplanować swój dzień z ekranami?

Planowanie pomaga mądrze korzystać z internetu i innych urządzeń. Możesz postąpić tak:

Najpierw zapisz swoje obowiązki na dany dzień:
- lekcje do odrobienia,
- pomoc w domu,
- zajęcia dodatkowe.
Dodaj czas na rzeczy ważne dla zdrowia:
- ruch na świeżym powietrzu,
- odpoczynek bez ekranu,
- spotkania i rozmowy z rodziną.
Na końcu zaplanuj czas na rozrywkę z ekranem:
- gry,
- filmy,
- rozmowy online z kolegami.

Pamiętaj, aby umówić się z rodzicami lub opiekunami na to, ile czasu dziennie możesz przeznaczyć na rozrywkę online. Wspólnie możecie ustalić jasne zasady.

Przykładowy plan popołudnia:

po powrocie ze szkoły: obiad i krótka rozmowa z rodziną,
1–1,5 godziny na odrobienie lekcji,
1 godzina zabawy na dworze lub w domu bez ekranu,
30–60 minut rozrywki przed ekranem (według ustaleń z rodzicami),
wieczorem: przygotowanie się do następnego dnia, czytanie książki, spokojny odpoczynek.

Zasady mądrego korzystania z ekranów

Możesz wprowadzić w swoim domu proste zasady:

brak ekranów przy wspólnych posiłkach,
brak ekranów na 30–60 minut przed snem,
przerwa od ekranu co około 30–40 minut (wstań, przejdź się, popatrz w dal),
korzystanie tylko z jednego ekranu naraz (nie oglądaj filmu i jednocześnie nie pisz na telefonie),
pytaj rodziców o zgodę na nowe gry, aplikacje i strony,
nie korzystaj z urządzeń, gdy trzeba z kimś porozmawiać twarzą w twarz, na przykład z rodzicem.

Dzięki takim zasadom łatwiej będzie ci zachować równowagę między światem online i offline.

Co robić poza ekranem?

Aby nie spędzać całego wolnego czasu online, warto mieć inne pomysły na odpoczynek, na przykład:

gra w piłkę, jazda na rowerze, rolkach lub hulajnodze,
rysowanie, malowanie, prace plastyczne,
czytanie książek, komiksów, czasopism,
gry planszowe lub karciane z rodziną lub kolegami,
pomoc w kuchni, pieczenie, gotowanie z rodzicem,
zabawy z rodzeństwem lub przyjaciółmi.

Im więcej ciekawych zajęć bez ekranów poznasz, tym łatwiej będzie ci ograniczyć czas spędzany w internecie.

Porozmawiaj z rodziną

Planowanie czasu online to nie tylko twoja sprawa. Dobrze jest:

porozmawiać z rodzicami o tym, jak długo możesz używać ekranu,
ustalić wspólne zasady dla całej rodziny,
przypominać sobie nawzajem o przerwach od ekranu,
wspólnie spędzać czas bez telefonów i telewizora, na przykład podczas spaceru lub gry planszowej.

Rodzina pomaga ci dbać o zdrowie i dobre samopoczucie. Wspólnie łatwiej jest mądrze korzystać z urządzeń.

Zapamiętaj

Ekrany są potrzebne, ale nie mogą zajmować całego twojego czasu.
Najpierw planuj obowiązki i odpoczynek bez ekranu, dopiero potem czas online.
Ustal jasne zasady korzystania z urządzeń razem z rodzicami.
Rób regularne przerwy od ekranu i dbaj o sen.
Szukaj ciekawych zajęć poza internetem: ruch, hobby, czas z rodziną i znajomymi.