Wychowanie do życia w rodzinie/Różnice między antykoncepcją a naturalnym planowaniem rodziny

Różnice między antykoncepcją a naturalnym planowaniem rodziny

Wprowadzenie

Ludzie mogą chcieć odłożyć decyzję o dziecku na później albo mieć dzieci w określonym czasie. Służą do tego różne sposoby planowania rodziny. Dwie ważne grupy to:

• antykoncepcja
• naturalne planowanie rodziny

Choć obie te drogi dotyczą planowania narodzin dzieci, różnią się sposobem działania, wymaganiami i podejściem do płodności.

Co to jest antykoncepcja

Antykoncepcja to takie sposoby zapobiegania ciąży, które polegają na:

• utrudnianiu plemnikom dotarcia do komórki jajowej
• uniemożliwianiu dojścia do zapłodnienia
• uniemożliwianiu zagnieżdżenia się zarodka w macicy (w przypadku części metod)

Do antykoncepcji zalicza się między innymi:

• środki hormonalne (na przykład tabletki, plastry, zastrzyki)
• środki mechaniczne (na przykład prezerwatywy, wkładki wewnątrzmaciczne)
• środki chemiczne (na przykład globulki plemnikobójcze)
• zabiegi chirurgiczne prowadzące do trwałej niepłodności

Wiele metod antykoncepcji wymaga wizyty u lekarza, ponieważ mogą mieć skutki uboczne i nie każdy może je bezpiecznie stosować.

Co to jest naturalne planowanie rodziny

Naturalne planowanie rodziny polega na:

• obserwowaniu własnego ciała
• rozpoznawaniu dni płodnych i niepłodnych w cyklu kobiety
• podejmowaniu współżycia seksualnego w dniach niepłodnych, jeśli para nie planuje w tym czasie ciąży
• wybieraniu dni płodnych, jeśli para chce począć dziecko

W naturalnym planowaniu rodziny wykorzystuje się między innymi:

• obserwację śluzu szyjkowego
• pomiary temperatury ciała
• obserwację innych objawów płodności
• czasem także proste obliczenia kalendarzykowe

Metody te nie wprowadzają do organizmu żadnych substancji ani przyrządów. Wymagają jednak systematyczności, cierpliwości i współpracy obojga małżonków lub partnerów.

Najważniejsze różnice

Sposób działania

Antykoncepcja:

• działa bezpośrednio na organizm lub na przebieg zapłodnienia
• stara się zablokować lub utrudnić poczęcie dziecka niezależnie od fazy cyklu

Naturalne planowanie rodziny:

• nie zmienia działania organizmu
• polega na poznaniu rytmu płodności i dostosowaniu do niego współżycia (lub powstrzymaniu się od niego w okresach płodnych, gdy para nie planuje ciąży)

Wymagania i zaangażowanie

Antykoncepcja:

• często jest prosta w użyciu po odpowiednim przeszkoleniu
• wymaga pamiętania o stosowaniu środka (na przykład regularnego przyjmowania tabletek, zakładania prezerwatywy)
• zwykle bardziej obciąża jedną osobę w parze (na przykład kobietę przy metodach hormonalnych)

Naturalne planowanie rodziny:

• wymaga codziennej obserwacji i zapisywania objawów
• potrzebuje czasu na nauczenie się metody
• zakłada współpracę i odpowiedzialność obojga partnerów
• wiąże się z okresami powstrzymania się od współżycia, gdy para nie chce ciąży

Skuteczność

Zarówno antykoncepcja, jak i naturalne planowanie rodziny mogą być mniej lub bardziej skuteczne, w zależności od:

• wybranej metody
• dokładności stosowania
• wiedzy i odpowiedzialności osób korzystających z danej drogi

Niektóre metody antykoncepcji, stosowane bardzo dokładnie i zgodnie z zaleceniami lekarza, mają bardzo wysoką skuteczność w zapobieganiu ciąży. Metody naturalnego planowania rodziny również mogą dawać dobre wyniki, ale wymagają dużej precyzji w obserwacjach i gotowości do rezygnacji ze współżycia w okresach płodnych. W codziennym życiu błędy i nieregularność zawsze obniżają skuteczność każdej metody.

Zdrowie i skutki uboczne

Antykoncepcja:

• szczególnie hormonalna może mieć skutki uboczne (na przykład zmiany samopoczucia, masy ciała, krwawień)
• niektóre metody są przeciwwskazane przy określonych chorobach
• dobór odpowiedniej metody powinien odbywać się z pomocą lekarza

Naturalne planowanie rodziny:

• nie wprowadza do organizmu żadnych substancji ani przyrządów
• nie niesie ze sobą typowych skutków ubocznych związanych z lekami
• może jednak być trudniejsze do stosowania przy bardzo nieregularnych cyklach lub niektórych chorobach

Aspekty światopoglądowe

Dla części osób ważne są także przekonania etyczne i religijne:

• niektóre religie akceptują naturalne planowanie rodziny, a odrzucają większość form antykoncepcji
• inne osoby uważają, że najważniejsze jest odpowiedzialne planowanie dzieci, niezależnie od wybranej metody, z zachowaniem szacunku do własnego ciała i partnera

Wybór sposobu planowania rodziny często wiąże się więc nie tylko z kwestiami medycznymi, ale także z wartościami, jakimi kierują się konkretne osoby.

Podsumowanie

Antykoncepcja i naturalne planowanie rodziny służą temu samemu celowi: pomagają świadomie decydować o czasie narodzin dziecka. Różnią się jednak:

• sposobem działania
• wymaganiami wobec pary
• możliwymi skutkami ubocznymi
• podejściem do płodności

Zrozumienie tych różnic pomaga lepiej rozumieć dyskusje na temat planowania rodziny i świadomie kształtować własne poglądy w dorosłym życiu.