Pszczelarstwo/Rośliny/Szafran

Z Wikibooks, biblioteki wolnych podręczników.
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
« Pszczelarstwo
Krokus, Szafran (Crocus)
»
Rośliny pszczelarskie Tabela roślin pszczelarskich


Szafran
Szafran
Systematyka wg Reveala
Rząd: kosaćcowce
Rodzina: kosaćcowate
Rodzaj: szafran
Nazwa systematyczna
Crocus

Krokus, szafran (Crocus)[edytuj]

Kwitnienie Kolor
pyłku
Nektar Pyłek Spadź Wartość
Szafran wiosenny
III - IV żółto-pomarańczowy +++ +++
Szafran okazały
IX - X


  • Wydajność miodowa: kg/ha plantacji
  • Koncentracja cukru w nektarze: %
  • Zawartość nektaru w kwiatach:
  • szafran: mg cukrów/ kwiatów, kg cukrów/ha
  • Wydajność pyłkowa:
  • szafran wiosenny: 1,9 mg z kwiata[1]

Krokusy wiosenne zakwitają w Polsce bardzo wcześnie - w zależności od odmiany i warunków atmosferycznych od marca do kwietnia. Kwiaty krokusów wyrastają wprost z cebulek. Odmianą występującą w Polsce w stanie dzikim jest jedynie rosnący na halach szafran spiski (chroniony).

W handlu są dostępne liczne odmiany krokusów, również gatunki kwitnące jesienią.

Kwiaty krokusów jesiennych, zwanych też szafranami, dorastają do 10-15 cm wysokości. Liście u większości gatunków pojawiają się wiosną. Rośliny te lubią miejsce słoneczne. Krokus okazały (C. speciosus) – kwitnie we wrześniu i październiku[1].

W lecznictwie stosowane jest znamię słupka, które zawiera olejek, głównie safranol, żółty barwnik klacynę, karotenoidy, witaminy B1, B2, cukry i pektyny. Ze znamion słupków krokusów jesiennych zbierany jest szafran jako cenną przyprawę do potraw.

Sadzenie roślin cebulowych[edytuj]

Pszczoła niosąca pyłek z krokusów

Co 3-4 lata rodziny cebulowe, także krokusy wiosenne, wymagają przesadzenia, ponieważ nadmiernie się zagęszczają, drobnieją i przestają wykształcać kwiaty. W czerwcu cebule krokusów należy wykopać i umieścić na 1-2 tygodnie w przewiewnym miejscu w przewiewnym miejscu. Następnie należy je oczyścić, posortować i oddzielić cebule przybyszowe. Do czasu jesiennego sadzenia we wrześniu-paźdierniku pozostawia się je w przewiewnym, suchym pomieszczeniu o temperaturze 17-20°C.

Głębokość sadzenia powinna równać się trzykrotnej wysokości cebulki. Rabaty z roślinami cebulowymi powinno się okryć na zimę, najlepiej gałązkami iglaków lub korą. Nie powinno się używać w tym celu zgrabionych jesienią liści, bo deszcze i śnieg zbiją je w grubą twardą warstwę, która wiosną utrudni kiełkowanie. Jeśli okryjemy rośliny cebulkowe przed pierwszymi przymrozkami, to na grządkach mogą zagościć myszy i nornice i zniszczyć cebulki. Zimowe okrycia zdejmujemy z rabat pod koniec marca, po ustąpieniu mrozów. Niewielkie przymrozki nie zaszkodzą cebulkom, nawet jeśli zdążyły już wykiełkować.

Próby obsadzania krokusami wiosennymi większych powierzchni trawników w celu poprawy wiosennego rozwoju rodzin pszczelich prof. Enoch Zander ocenił jako nieudane. Jego zdaniem strzyżenie trawników powoduje szybkie zanikanie krokusów, a poza tym cebulki krokusa są szczególnie chętnie zjadane przez myszy. GE_10)

Szafrany w pasiece[edytuj]

Nektar krokusów jest trudno dostępny dla pszczół, ale pyłek stanowi cenny wczesnowiosenny pożytek pszczeli. Pyłek krokusów ma jedną z najwyższych wartości odżywczych. PL_20). Miody zawierające nektar z krokusów są rzadkie i pochodzą wyłącznie z rejonów górskich. Zawartość pyłku w miodach pochodzących np. ze Szwajcarii może osiągać 38%. GE_10 (nach Maurizio und Grafl)). Pszczoły znoszą najwięcej pyłku z krokusów między godziną 11:00 i 15:00.

Odmiany[edytuj]

odmiany wiosenne
  • C. vernus – krokus wiosenny
  • C. vernus var. neapolitanus - krokus neapolitański
  • C. scepusiensis - krokus spiski
odmiany jesienne
  • C. speciosus - szafran okazały
  • C. kotschyanus - szafran turecki
  • C. carduchorum - szafran kurdyjski


Bibliografia[edytuj]

  1. 1,0 1,1 Gawryś, A., Zimowity i krokusy jesienne